ضرت آیت الله العظمی جوادی آملی به تشریح جهاد اکبر و جهاد اصغر پرداخت و تاکید کرد: اگر کسی می خواهد در محشر یوسف صورت محشور شود باید در این دنیا خود را بسازد.

به گزارش پرس شیعه؛ این مرجع تقلید بعد از ظهر امروز در درس اخلاق هفتگی خود که در بنیاد بین المللی علوم وحیانی اسراء برگزار شد؛ اظهار کرد: در آستانه ورود به ایام ماه رجب المرجب قرار داریم، از خدای سبحان می خواهیم که توفیق بهره برداری از این ماه را به ما عنایت کند.

او با بیان اینکه موعظه غیر از علم اخلاق است و موعظه علم نیست، افزود: موعظه سفارش و توصیه کلی است اینکه انسان، آدم خوبی باشد و مانند آن، این سفارش برای توده مردم است اما اخلاق، علم است، موضوع، محمول و دلیل و برهان دارد و اگر کسی بخواهد متخلق شود باید مظهر هوالخالق باشد که خود را بسازد.

آیت الله جوادی آملی خاطر نشان ساخت: انسان ها در قیامت به دو صورت زیبا و یا زشت محشور می شوند، حال چه کار باید کرد تا با صورت زیبا محشور شد، قطعا باید طوری رفتار کرد که خود را زیبا بسازیم و این ساختن در دست خود انسان است.

او بیان کرد: مطلب دوم آن است که ائمه طاهرین(ع) فرمودند« همانطور که به دشمن بیرونی می جنگید، باید با دشمن درون هم جنگید» و حتی پیامبر(ص) فرموده« ما دشمنان بیرونی فروانی داریم، اما دشمن بدتر، هوای نفس است»، چون دشمن خارجی یا ازانسان گاز و نفت یا زمین و آب و خاک و نهایتا جان می خواهد، از دشمن بیرونی غیر از این کار دیگری ساخته نیست.

این مفسر قرآن کریم خاطرنشان ساخت: اما این هوای نفس فقط دین می خواهد؛ شیطان کاری با آب و خاک و بدن ندارد، فقط اسیر می خواهد یعنی باید انسان کاملا تحت ولایت شیطان قرار گیرد که مشرک شود.

او ابراز داشت: همه انبیاء الهی و امامان که آمدند، بعضی ها در عصر آنها داعیه نبوت و امامت هم بودند، در هیچ عصری سقیفه کمتر از غدیر نبود، کار سقیفه گرفتن آب و خاک نیست، از بین بردن دین است.

آیت الله جوادی آملی گفت: مطلب سوم این است اگر انسان با دشمن بیرونی می خواهد بجنگد و مبارزه کند به این جهاد اصغر می گویند و اگر بخواهد با دشمن درون بجنگد به آن جهاد اکبر می گویند؛ اکبر و اصغر بودن، به اکبر و اصغر بودن کیفیت مبارزه دشمن است چون دشمن درون، ضررش سنگین تر و مبارزه با آن دشوارتر از دشمن بیرون است.

او ادامه داد: انسان در جهاد اصغر آهن و سلاح می سازد و تهیه کرن آن آسان است و در حال حاضر جبهه استکبار غرب و شرق کار آنها تولید سلاح و کشتن آدمها است اما حضرت علی(ع) می فرماید« در مباررزه با نفس، مهمترین سلاح، گریه و آه کشیدن است و این بیداری و سوخت درون آدمی هم کار هر کسی نیست، قلب مطمئن می خواهد که که آه از درون بکشد.

این مفسر قرآن کریم خاطرنشان ساخت: این دفاع مقدس را آن آه درون و ایمان پیش برد نه آهن و سلاح، چون مسلط بودن بر نفس و دفاع از دین و از هیچ چیزی مضایقه نکردن، کار هر کسی نیست.

او بیان داشت: در جریان جهاد اصغر با بیگانه انسان یا فاتح یا شهید یا اسیر است همین قضیه در جهاد اکبر و در جهاد با نفس و درون هم جاری است. در جهاد اصغر، اگر انسان اسیر شد، دشمن حداکثر مال و جان را می گیرد و کاری به دین ندارد اما در جهاد با هوای نفس اگر کسی اسیر شد کل دین را باخته است.

آیت الله جوادی آملی گفت: اگر در جهاد اصغرو در جهاد درونی، شهید شد و چند تا تیر زد و چند تا تیر خورد، اگر گناه کرد توبه می کند تا سرانجام دین خود را حفظ می کند و نهایتا از دنیا می رود.

این مرجع تقلید ادامه داد: در روایت آمده «اگر کسی محب اهل بیت(ع) و حضرت علی(ع) باشد و در بستر بیماری بمیرد او مات شهیدا؛ این شهید، شهید در جهاد اصغر نیست بلکه شهید در جهاد اوسط است چون او خود را در مبارزه با نفس تسلیم نکرد و از ایمان اعتقاد نگذشت و آن را حفظ کرد و توانست به سلامت عبور کند و اگر کسی توانست هوای نفس خود را به اسارت گیرد، او فاتح است.

او بیان داشت: اما اگر کسی اسیر هوای نفس شد چیزی برای او باقی نمی ماند. فتح و پیروزی گامی به مراتب بالاتر از شهادت است و این در جهاد اوسط است.

آیت الله جوادی آملی خاطرنشان کرد: جهاد اکبر معمولا مطرح نیست چون خیلی محل ابتلا نیست و به همین دلیل از جهاد اوسط، اکبر تعبیر می شود. در جهاد اوسط، جنگ بین نفس و عقل است، نفس می خواهد اطاعت نکند و در راه معصیت پیش رود، عقل می خواهد اطاعت کند.

او ادامه داد: جهاد اکبر در دسترس همه افراد نیست بلکه مال اوحدی از سیرو سلوک است به همین دلیل به جهاد اوسط، که در دسترس همه افراد است، جهاد اکبر می گویند.

این مفسر قرآن کریم در معنای جهاد اکبر گفتند: در جهاد اکبر بین عقل و قلب، مبارزه است و دیگر سخن از نفس و معصیت و ترک و اطاعت عمل نیست. در این میدان عقل می خواهد بفهمد، ولی قلب فهم را کافی نمی داند دیدن را ملاک می داند، اینکه دلیل و برهان اقامه کنی که بهشت و جهنم وجود دارد این هنر نیست چون بهشت و جهنم وجود دارد هنر این است که بهشت و جهنم را ببینی.

او افزود: قلب در جهاد با عقل می گوید به همراه من بیا تا بهشت و جهنم را ببینی و این کار سختی است. قلب می گوید هنر این است که بهشت و جهنم را ببینی نه اینکه برهان برای بودن بهشت و جهنم اقامه کنی، بهشت و جهنم از اساس وجود دارد و ثابت است.

آیت الله جوادی آملی ادامه داد: بهر حال جهاد اصغر دفاع از مرزبوم است و در مبارزه با نفس نباید اجازه داد هوای نفس به درون نفوذ پیدا کند و اخلاق این مسائل را بازگو می کند؛ بنابراین به مفهوم و برهان حصولی نباید بسنده کرد، به مشهود و برهان شهود باید راه یافت و اثر آن فراوان است.

او بیان داشت: زمانی که کسی در میدان جهاد اصغر شهید شد قرآن برکات زیادی برای او در قرآن برشمرده و قطعا اگر کسی شهید جبهه اوسط همین گونه خواهد بود و همین قضیه هم برای کسی که در راه جهاد اکبر شهید شود ثابت است و حتی بالاتر از آن خواهد بود.

این مفسر قرآن کریم خاطرنشان ساخت: اگر کسی تلاش و کوشش این است که آن قدر چشم و گوش و زبان او پاک باشد تا بتواند بهشت را ببیند او به چه مقامی در قیامت خواهد رسید.

او افزود: آشنایی با روح، ثابت کردن ابدیت روح با برهان عقلی حل نمی شود، مسئله اخلاقی، اولین مسئله و از پیچیده ترین مسئله است، برای دیدن ابدیت اگر خواستیم برهان اقامه کنیم، دلیل خوب است ولی با برهان هرگز کام آدمی شیرین نمی شود.

آیت الله جوادی آملی گفت: با تدریس فقه و اصول و فلسفه، کسی متخلق می شود که بتواند هنرمندانه خود را زیبا بیاورد ، روزی که با چهره یوسفی می خواهد محشور شود این حاصل نمی شود، باید خود را ساخت، چه ایرادی دارد انسان روز قیامت با چهره زیبایی یوسفی مشهور شود، اساس اخلاق برای ساخت همین موضوع است.

او عنوان داشت: اخلاق برای این است که که انسان خلق کند و این خلق همان خلقت خالصانه است، در روز قیامت ما با بدنی که می سازیم محشر می شویم پس بهتر است با چهره یوسفی و بلکه بالاتر فرشته منش وارد محشر شویم نه با چهره زشت که بعضی ها مشغول ساخت و ساز بدن زشتند.