آیت‌الله سبحانی در جمع برخی از مدیران معاونت قرآن و عترت گفت: مرحوم آیت‌الله طباطبایی به مهندس بازرگان و اطرافیانش پیشنهاد می‌کرد جمع بشوید از قرآن یک ترجمۀ سالمی را ایجاد کنید.

به گزارش پرس شیعه، عبدالهادی فقهی‌زاده، معاون قرآن و عترت وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به همراه برخی از مدیران معاونت قرآن و عترت صبح امروز با حضرت آیت‌الله جعفر سبحانی در بیت وی دیدار و گفت‌وگو کردند.

محصول متقنی مثل «منشور جاوید» کمتر پیدا می‌شود

عبدالهادی فقهی‌زاده دربارۀ آثار حضرت آیت‌الله سبحانی گفت: من از جوانی شیفتۀ حضرتعالی و آثارتان بودم، «فروغ ابدیت» را با اینکه دانش‌آموز دبیرستان بودم اما سه بار هر دو جلدش را خواندم و مرحوم پدر من هم که طلبه بودند و مدتی قم حضور داشتند خدمت جنابعالی ارادت داشتند و ما در حج هم خدمت حاج‌آقای قاضی عسگر مستقیم و غیرمستقیم بهرمند از آثار حضرتعالی و فعالیت‌های درخشانتان بودیم. واقعاً همیشه آثارتان مد نظر بوده و چراغ راه خیلی از طالبان حقیقت شده است.

وی ادامه داد: من یادم است زمان طاغوت بود و اولین جلد «منشور جاوید» منتشر شده بود، من آرزو دارم این ١۴ جلد «منشور جاوید» اگر خلاصه به یک جلد شود قابلیت ترجمه به زبان‌های دیگر را دارد و ما می‌توانیم نسخۀ فارسی آن در حد مقدور از نشر آن حمایت کنیم، چون محصول متقنی مثل «منشور جاوید» را کمتر می‌توان پیدا کرد.

معاون قرآن و عترت وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی افزود: البته آثار تخصصی حضرتعالی جای خود دارد؛ «الملل و النحل» و «الموجز فی اصول الفقه» که جدای از آثار تبلیغی و ترویجی است. در حوزۀ تبلیغ و ترویج چند اثر درخشان دارید که من به نظرم می‌توانیم بسیار از آن بهرمند باشیم و در سطح وسیعی منتشر کنیم و زمینۀ بعضی از مسابقات قرآن و حدیث قرار بدهیم.

دو هزار مؤسسۀ قرآنی مردمی در کشور داریم/ حدود ٨٠ ترجمۀ قرآن بعد از انقلاب عرضه شده است

عبدالهادی فقهی‌زاده دربارۀ اقدامات معاونت قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بیان کرد: ما در معاونت یک مسابقۀ بزرگ ملی برگزار می‌کنیم که هم در مفاهیم قرآن کریم است و هم در حوزۀ آموزه‌های عترت طاهره است. ما حدود دو هزار مؤسسۀ قرآنی مردمی در کشور داریم که به انواع مختلف حمایت می‌کنیم.

وی ادامه داد: علاوه بر این دو کار، ما کار عمدۀ دیگری داریم که آن، انتشار ترجمه‌های قرآن در زبان فارسی است که بعد از انقلاب حدود ٨٠ ترجمه عرضه شده است و این دوره دورۀ شکوفایی ترجمه قرآن است.

معاون قرآنی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی افزود: ما جشنوارۀ ملی آواها و نغمات دینی را برگزار می‌کنیم، تربیت معلم نهج‌البلاغه و صحیفۀ سجادیه داریم، آموزش‌های گوناگون روخوانی و روانخوانی و مفاهیم و تفسیر قرآن را برگزار می‌کنیم و امیدواریم در دورۀ جدید هم تحولات بیشتری صورت بگیرد. لذا خدمت حضرتعالی برای کسب فیض رسیدیم و اگر نکاتی را از شما بشنویم چراغ راه ما خواهد بود.

اسلام در قرآن و حدیث خلاصه می‌شود

حضرت آیت‌الله سبحانی دربارۀ دو یادگار پیامبر(ص) گفت: پیغمبراکرم(ص) دو یادگار از خودش گذاشته است؛ یک یادگار قرآن است و یادگار دیگر عترت است که در حدیث مجسم می‌شود. یعنی اگر بگوییم «انی تارک فیکم الثقلین؛ کتاب‌الله و عترتی» یا «کتاب‌الله و سنتی» در واقع یک معنا را دارد چون در حقیقت عترت هم در سنت پیغمبراکرم(ص) است و تمام روایات اهل‌بیت(ع) به پیغمبر(ص) برمی‌گردد.

وی ادامه داد: امام‌صادق(ع) می‌فرماید: «حدیثی حدیث ابی و حدیث ابی حدیث جدی» بنابراین دو تا ترکۀ گران‌قیمت را پیغمبراکرم(ص) گذاشته است که قرآن و حدیث است و اگر این دو تا را بگیریم چیزی از اسلام نداریم و اسلام در همین دو تا خلاصه می‌شود.

آموزش آموزه‌های اسلامی نیاز به «کتاب» و «استاد» مناسب دارد

فقیه عالیقدر ساکن قم دربارۀ چگونگی آموزش آموزه‌های قرآن و عترت اظهار کرد: باید در مدارس تا آنجا که امکانات هست نسل جوان را با این دو اثر گران‌بها آشنا کنیم، هم قرآن مجید و هم حدیث رسول‌خدا(ص) و عترت(ع). البته این‌کار احتیاج به دو امر دارد. کتاب مناسبی برای آن‌ها باشد و استاد مناسبی که این کتاب را بتواند تدریس کند؛ گاهی اولی هست اما دومی نیست، گاهی دومی هست و اولی نیست، باید وزارت ارشاد با وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم یک نوع هماهنگی داشته باشند که کتاب‌هایی در سطوح مختلف تدوین بشوند و استاداً و کتاباً مفید واقع بشوند.

وی افزود: این بسیار کار خوبی است خصوصاً که حدیث شیعه بحمدالله حدیث مستند به پیغمبراکرم(ص) است، از روزی که پیغمبراکرم(ص) وفات کرد، حدیث شیعه تا به امروز نوشته شده است ولی حدیث اهل‌سنت بعد از پیغمبراکرم(ص) نوشته نشد بلکه در سال ١۴٣ به امر منصور دوانیقی نوشته شده است فلذا حدیث شیعه استحکام بیشتری دارد البته از احادیث آن‌ها هم باید استفاده کرد.

وی دربارۀ چگونگی تألیف کتب خوب اظهار کرد: من کتاب مختصری به نام «عقاید امامیه» نوشتم که البته برای خارجی‌ها نوشتم و ١۵٠ اصل دارد، بحمدالله این کتاب مورد استقبال قرار گرفت و به عربی، انگلیسی و اردو ترجمه شده است. کتاب بخواهد خوب باشد باید روی آن کار کرد، تنها مؤلف کافی نیست، کسانی که از دور هستند کتاب را بنگرند، چون چشم مؤلف غلط‌گیر نیست و خیال می‌کند هرچه نوشته خوب است، اما کسی که از خارج مطالعه می‌کند آن عیب‌ها را چه از نظر لفظی و چه از نظر معنوی پیدا می‌کند. مؤسسۀ من هم در اختیار شماست، اگر کاری داشته باشید که ما بتونیم برای اهداف مقدس شما کاری انجام بدهیم که کار کوچکی باشد محققین ما در اختیار شما هستند.

فیض کاشانی، محمدتقی مجلسی و علامه مجلسی فهم حدیثی خیلی خوبی داشتند/ دارالحدیث «کافی» را خوب چاپ کرده است

آیت‌الله سبحانی دربارۀ فهم حدیث علامه مجلسی گفت: ما سه عالم داریم که فهم حدیثشان خیلی خوب است؛ یکی مرحوم فیض کاشانی در وافی و جاهایی دیگر، دوم پدر مجلسی، مرحوم محمدتقی، شرحی که بر «من لایحضره الفقیه» نوشته است و سوم هم مرحوم مجلسی (اعلی الله مقامه) است که بیان‌هایی دارد و از آن بیان‌ها معلوم می‌شود ایشان یک اخباری خیلی معتدلی است که می‌شود هم به حساب اصولیون و هم به حساب اخباریون بیاوریمش.

وی ادامه داد: در این اواخر در میان اساتید ما، مرحوم آیت‌الله حجت خیلی فهم حدیث خوبی داشت چون شاگرد استادی بود که در نجف اهل خوانسار بوده و خدمت آن درس فهم الحدیث را خوانده بود. علم الحدیث متأسفانه در شیعه در این اواخر ضعیف شده است، الحمدلله آقای ری‌شهری کمر همت بسته و تشکیلاتی (دارالحدیث) به وجود آورده و کم‌کم به دنبال احیای احادیث است.

فقیه عالیقدر قم افزود: حدیث ما طوری شده که نگاه کنیم و بنویسیم در حالی که در قدیم این‌طور نبود و باید از استاد بشنود و بنویسد. کتاب‌های حدیثی باید اصلاحاتی بشود و چاپ شود؛ هم از نظر سند، هم متن و هم دلالت. البته ایشان قدم‌هایی برداشته و «کافی» را خوب چاپ کرده است حالا بقیه را اطلاع ندارم. امیدوارم شما در این فرصتی که در اختیار است و جمهوری اسلامی در خدمت دانشمندان و محدثان و مفسران است قدم‌های بهتری را بردارید.

ترجمۀ سالم و گروهی قرآن، آرزوی علامه طباطبایی بود

وی دربارۀ آرزوی علامه طباطبایی برای ترجمه‌ای مناسب از قرآن یادآور شد: مرحوم آیت‌الله طباطبایی به مهندس بازرگان و اطرافیانش پیشنهاد می‌کرد جمع بشوید از قرآن یک ترجمۀ سالمی را ایجاد کنید تا بتوان آن را به زبان‌های خارجی ترجمه کرد. چون ترجمه‌های ما فردی است و ترجمۀ فردی خالی از اشکال نیست ولو قابل تقدیر باشد. ایشان می‌گفت جمع بشوید و ترجمۀ قرآن بکنید که ترجمۀ واحد باشد و این را به خارج عرضه کنیم تا به زبان‌های خارجی ترجمه بشود ولی این آرزویی بود که ایشان کرد و مهندس هم موفق نشد، امیدوارم شماها موفق بشوید.

اولین تفسیر موضوعی را علامه مجلسی نوشته است

در پایان این دیدار، فقهی‌زاده خطاب به حضرت آیت‌الله سبحانی گفت: شما در یکی از آثارتان فرمودید اولین تفسیر موضوعی جامع در شیعه کاری است که مرحوم مجلسی در صدر ابواب در بحارالانوار کرده است.

حضرت آیت‌الله سبحانی گفت: بله، اولین تفسیر موضوعی را ایشان نوشته است و ما هم مجموع تفسیر موضوعی ایشان را از بحار درآوردیم و در سه چهار جلد چاپ کردیم.

خطی برای نوشتن قرآن انتخاب شود که خواندن و نوشتنش یکی باشد

حجت‌الاسلام والمسلمین خسروی گفت: می خواستیم نظر حضرتعالی را در مورد رسم الخط قرآن بدانیم ، چون مدتی است تنها به رسم الخط به سبک عثمان طه مجوز نشر می دهند و جامعه ما از رسم الخط زیبای ایرانی محروم شده است.

حضرت آیت‌الله سبحانی گفت: بلایی است که همه گرفتار شده‌ایم، سعودی‌ها اصرار دارند که همان خط عثمانی را حفظ کنند و توجه ندارند که قرآن مقدس است و خط هم مقدس است اما شیوۀ خط آن‌ها مقدس نیست، آن‌طور که نوشته‌اند نمی‌شود خواند و آن‌طور که می‌خوانیم غیر از نوشته است. خیلی جاها در «انما» باید «ان» را از «ما» جدا کنند حال آنکه سرهم می‌نویسند، بدتر از آن همزه‌هایی که «ا» است بغل می‌نویسند. آن‌ها اصرار دارند که این‌جور باشد، باید خط متوسطی را ابداع کرد که با خط قدیم فاصله‌اش زیاد نباشد ولی آنچه باعث گرفتاری است حل بشود. نمی‌شود بگوییم چون عثمان درآن زمان خطاطش آن‌جور نوشته همان بماند! باید هیئتی باشد که خط متوسطی را انتخاب کند و به حرف سعودی‌ها هم گوش نکنند و خطی باشد که اقلاً خواندن و نوشتنش یکی باشد. حالا سماوات را جور دیگر می‌نویسند و یک مد می‌گذارند خوانده می‌شود.

فقهی‌زاده گفت: الان توجهی حاصل شده است که رسم‌الخط عثمانی را اصلاح کنند، هیئتی در ایران است، برخی قرآن‌ها را چاپ کرده است و ما هم حمایت می‌کنیم و نسخه‌هایی که با رسم‌الخط صحیح فارسی نوشته شده و توسط خوشنویسان فارسی است را داریم تهیه و ترویج می‌کنیم.

گفتنی است در پایان جلسه مسئول دفتر حضرت آیت‌الله سبحانی خلاصۀ «منشور جاوید» در دو جلد را به معاون قرآن قرآن و عترت وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی نشان داده و به وی اهدا کرد.