وتو خواهم کرد، موضوعی است که اوباما هر کجا از اصحاب کنگره بی وفایی دید آن را مطرح کرد.

به گزارش پرس شیعه، “لغو تحریم‌ها” یکی از دو موضوع مهمی بود که شش قدرت جهانی را رو به روی ایران نشاند تا با منطق مذاکره این مهم، عملیاتی شود.

بدون شک طی این دو سالی که “محمد جواد ظریف” رییس دستگاه دیپلماسی کشورمان و همتای آمریکاییش راه مقرهای سازمان ملل را در پیش می گرفتند می دانستند لغو تحریم ها از سوی اتحادیه اروپا و غیره کار سختی نیست اما تحریم های کنگره قصه ای است که سر دراز دارد و بدون ریش گرو گذاشتن از سوی رئیس جمهور آمریکا کاری از پیش نخواهد رفت.

“وتو خواهم کرد” موضوعی است که اوباما هر کجا از اصحاب کنگره بی وفایی دید آن را مطرح کرد، اما با توجه به آنچه تا به امروز گذشته و تکرر “وتو می کنم های” وی، باعث شد تا آنطور که باید،ل دلها گرم نشود. اما یک سناریوی تازه نفس پیش پای این رئیس جمهور است!

اگر کار به جایی برسد که اوباما مجبور به وتو کردن قانونهای ناقض برجام باشد و با توجه به این که راههایی برای شکستن وتو وجود دارد اگر این اتفاق بیفتد، در نهایت برجام نقض شده و مهر بد عهدی بر پیشانی کاخ سفید زده خواهد شد که بدون شک عواقب بدی نیز برای همه طرف های مذاکره کننده خواهد شد.
اما آیا این انتهای کار بوده و راه دیگری برای اوباما وجود ندارد؟

بر اساس ماده ۲ قانون اساسی آمریکا، رئیس جمهور این کشور از اختیارات گسترده ای برخوردار است که قابل قیاس با هیچ رئیس جمهور دیگری در دنیا نیست، بر همین اساس وی مهم ترین و بالاترین مقام را در ایالات متحده داراست که منافع ملی کشورش را دنبال می کند، یه همین منظور برای رییس جمهور آمریکا اختیارات گسترده ای تعریف شده است، اما اگر مجلس یا کنگره بخواهد طی مصوباتی این اختیارات را محدود کند آن هم با توجه به اینکه موضوع ملی ای مطرح باشد، رییس جمهور می تواند به دیوان عالی آمریکا که بالاترین مرجع قضایی این کشور است شکایت کند.

بنابراین طبق تحلیلی که ارائه شد در صورت شکسته شدن وتوی اوباما، او می تواند برای محافظت هر چه تمام تر از برجام ، تحرکات کنگره را بدین نحو سرکوب کرده و شکایتی را برای دیوان عالی این کشور تنظیم کند.
pressshia

انتظار نمی رود این طرح حتی با وجودی که جمهوریخواهان کنترل هر دو مجلس نمایندگان و سنا را در اختیار دارند به قانون بدل شود. حتی اگر مجلس سنا هم این مصوبه را تصویب کند اوباما وعده داده است که آن را وتو خواهد کرد چون باعث می شود تا توافقنامه هسته ای تاریخی با ایران از بین برود.

بارک اوباما

هفدهم دی ماه بود که در ادامه تحرکات جمهوریخواهان علیه برجام، کمیته امور خارجه مجلس نمایندگان آمریکا، طرح “دشوار کردن رفع تحریم‌های آمریکا علیه ایران” را تصویب و برای رأی‌گیری دوباره به صحن اصلی مجلس ارجاع کرد.
اکنون اگر این طرح در  سنا تصویب شود، به شرط داشتن امضای رئیس‌جمهوری آمریکا، ابلاغ خواهد شد. البته اوباما پیشتر تهدید کرده بود که این طرح را وتو خواهد کرد و کاخ سفید رسما به کنگره اطلاع داده که در صورت تصویب نهایی این طرح در مجالس نمایندگان و سنا و ارجان آن به رئیس‌جمهوری، باراک اوباما آن را وتو می‌کند.

در نامه رسمی کاخ سفید به کنگره آمده است که طرح مذکور فراتر از مفاد توافق هسته‌ای ایران و گروه ۱+۵ است و محتوای آن را نقض می‌کند.
در بخشی از این نامه، این طرح را “ضربه ویرانگر به اعتبار آمریکا به عنوان رهبر دیپلماسی بین‌المللی” توصیف شده است و کاخ سفید با بیان اینکه برجام فقط برای پرداختن به “تنها یک موضوع”(برنامه هسته‌ای ایران) بوده . نه به موضوعاتی چون تروریسم، از باقی ماندن و ادامه تحریم‌های ایران در دیگر موضوعات تاکید کرده است.
pressshia
مطابق قانون اساسی ایالات‌متحده، رییس‌جمهوری نسبت به مصوبات کنگره حق وتو دارد؛ روند از این قرار است که کنگره مصوبه‌اش را به کاخ سفید می‌فرستد، اگر رییس‌جمهوری مصوبه را امضا کرد، مصوبه “قانون” می‌شود، اما چنانچه مصوبه را به‌همراه “اعلام وتو” به کنگره بازگرداند، کنگره موظف است طرح را «بازبینی» کند. در قانون اساسی آمریکا، “بازبینی” تعریف مشخصی ندارد، اما در عرف رایج، “بازبینی” معمولا دو حالت پیدا می‌کند: یا اینکه کنگره از پیگیری مصوبه صرف‌نظر می‌کند یا تلاش می‌کند آن را به تصویب دوسوم نمایندگان برساند تا وتوی رییس‌جمهور باطل شده و طرح، خودبه‌خود به قانون تبدیل شود.

اگر مصوبه از مجلس سنا نشات گرفته باشد، رییس‌جمهوری آن را به مجلس سنا بازمی‌گرداند تا در آنجا «بازبینی» شود و اگر مصوبه ابتدا در مجلس نمایندگان (House) طرح شده باشد، رییس‌جمهوری آن را به همین منظور به مجلس نمایندگان ارجاع می‌دهد. اما در هر دو حالت، هر دو مجلسین (یعنی هم سنا و هم مجلس نمایندگان) باید هریک به طرح مورد نظر با دوسوم آرا (حداقل ۶۷ سناتور در مجلس سنا و ۲۹۰ نماینده در مجلس نمایندگان) مجددا رای مثبت دهند تا وتوی رییس‌جمهوری باطل شود.

یعنی اگر مصوبه به مجلس سنا (با صدسناتور) بازگردانده شود و در آنجا ۶۷ سناتور (دو سوم کل سناتورها) مجددا به آن رای دهند، آنگاه متن مصوبه به مجلس نمایندگان (با ۴۳۵ نماینده) ارسال می‌شود تا در آنجا نیز به رای گذاشته شود. چنانچه از میان ۴۳۵ نماینده مجلس نمایندگان، ۲۹۰ نفر (دو سوم) به آن مجددا رای مثبت دادند، در این صورت وتوی رییس‌جمهور باطل و طرح به «قانون» تبدیل می‌شود.
اگر یکی از مجلسین با دو سوم آرا مجددا به طرح رای مثبت داد، ولی مجلس دیگر موفق به کسب دو سوم نشد، وتو بر قوت خود باقی می‌ماند و طرح مورد نظر «قانون» نخواهد شد.

حسن بهشتی پور
در همین رابطه “حسن بهشتی‌پور” پیرامون تصویب طرح دشوار کردن رفع تحریم‌ها در آمریکا، می گوید: تصویب این طرح ادامه تلاش‌های رژیم صهیونیستی است که نتوانست جلوی توافق را بگیرد.
وی ادامه داد: امروزه این لابی صهیونیستی تلاش می‌کند تا روند اجرایی برجام را کُند، کند که یکی از این راه‌ها تبدیل طرح شوار کردن رفع تحریم‌ها به قانون است. البته باید توجه داشت رئیس جمهور آمریکا اعلام کرده است که در صورت تبدیل به قانون شدن این طرح آن را وتو کند.
این کارشناس مسائل هسته‌ای تصریح کرد: این حرکت مجلس آمریکا به نوعی اختیارات رئیس جمهور را محدود می‌کند و طبق قانون اساسی ایالات متحده، مجلس نمی‌تواند طی مصوباتی این اختیارات را محدود کند، چرا که کاری غیرقانونی است.

بهشتی‌پور در پایان خاطرنشان کرد: رئیس جمهور آمریکا به دور از اینکه دموکرات یا جمهوریخواه باشد منافع ملی این کشور را دنبال می‌کند و اجرایی شدن برجام موضوعی است که به منافع ملی این کشور مربوط می‌شود.